Rotator cuff, luxatie, sleutelbeen - Smartengeld €2.000 tot €30.000+
Jaarlijks lopen ongeveer 65.000 Nederlanders schouderletsel op door valpartijen (45%), sportblessures (30%) en verkeersongevallen (15%). De schouder is het meest mobiele gewricht van het lichaam met beweging in alle richtingen, maar deze mobiliteit maakt het ook kwetsbaar voor letsel.
Deze uitgebreide gids behandelt alle aspecten van schouderletsel: van medische classificatie tot schadevergoeding, van behandeling tot het claimproces.
Schouderletsel omvat alle vormen van trauma aan het schoudercomplex, waaronder rotator cuff scheuren, schouderluxatie, sleutelbeenbreuk, AC-gewricht letsel en frozen shoulder. Deze letsels ontstaan door val op uitgestrekte arm, directe impact, overbelasting of plotselinge kracht.
Bron: NOV Schouderchirurgie Richtlijn 2024
Schadevergoeding bestaat uit smartengeld (€1.500-€300.000), medische kosten (100% vergoed), inkomensverlies (volledig), huishoudelijke hulp, reiskosten en toekomstige schade. Totaalbedrag hangt af van ernst letsel, herstelperiode, blijvende gevolgen en impact op werk/leven. Gemiddeld: €15.000-€85.000, bij ernstig letsel: €100.000-€500.000+.
De schouder bestaat uit 3 gewrichten en 4 spierpezen (rotator cuff):
Een rotator cuff scheur is letsel aan één of meerdere pezen van de 4 rotatoren. Dit ontstaat door val, overbelasting of degeneratie (leeftijd >50).
| Type scheur | Beschrijving | Behandeling |
|---|---|---|
| Partiële scheur | Gedeeltelijke scheuring pees (<50% dikte) | Conservatief (fysiotherapie) |
| Full-thickness klein | Volledige scheur <1cm | Conservatief of operatie |
| Full-thickness middelgroot | 1-3 cm scheur | Vaak operatie (artroscopisch) |
| Full-thickness groot/massief | >3 cm, meerdere pezen | Operatie complex, prognose matig |
Bij een schouderluxatie schiet de schouderkop uit de kom. Dit ontstaat vaak bij val of sporttrauma (rugby, hockey). 90-95% is anterieure (naar voren) luxatie.
Complicaties:
Een sleutelbeenbreuk ontstaat bij val op schouder of uitgestrekte arm. 80% breekt in het midden (midshaft). Meeste genezen conservatief met mitella (6-8 weken).
AC-gewricht luxatie ("gescheiden schouder") ontstaat bij directe impact op schouder. Classificatie volgens Rockwood (Graad I-VI).
Frozen shoulder is geleidelijke verstijving van schouder door kapselontsteking. Vaak secundair na trauma of immobilisatie. Verloopt in 3 fasen over 12-36 maanden.
| Type schouderletsel | Ernst & herstel | Smartengeld |
|---|---|---|
| Lichte contusie/verstuiking | Volledig herstel binnen 4-6 weken | €700 - €1.500 |
| Rotator cuff scheur (partieel) | Conservatief, herstel 6-9 maanden | €3.000 - €6.000 |
| Rotator cuff scheur (operatief) | Artroscopische repair, 9-12 maanden | €8.000 - €15.000 |
| Schouderluxatie (éénmalig) | Repositie + 3-6 maanden herstel | €2.000 - €4.000 |
| Recidiverende luxatie | Operatie (Bankart repair) + instabiliteit | €6.000 - €12.000 |
| Sleutelbeenbreuk | Conservatief of operatie, blijvende bobbel | €3.000 - €8.000 |
| AC-gewricht luxatie (Graad III+) | Operatie + blijvende beperking | €5.000 - €10.000 |
| Frozen shoulder (post-traumatisch) | 12-36 maanden verstijving + herstel | €8.000 - €15.000 |
| Blijvende bewegingsbeperking | Permanente functionele beperking | €12.000 - €30.000+ |
Bron: ANWB Smartengeldgids 2026, Hoofdstuk 3.6 Schouderletsel
Case studies
Situatie: Man (48) supraspinatus full-thickness scheur (2,5 cm) na val tijdens werk.
Behandeling: Artroscopische rotator cuff repair, 11 maanden revalidatie. Kon niet terug naar werk als schilder (overhead werk).
Arbeidsgevolgen: 40% arbeidsongeschiktheid, omscholing nodig
Eerste bod: €9.500
Eindresultaat: €38.000 (smartengeld €13.000 + verlies arbeidsvermogen €20.000 + omscholing €3.000 + medisch €2.000)
Doorlooptijd: 19 maanden
Situatie: Vrouw (26) primaire luxatie na motorongeval, daarna 4x opnieuw geluxeerd binnen 8 maanden.
Behandeling: Bankart repair (artroscopisch), 7 maanden revalidatie. Kon niet terugkeren naar volleybal (topsport).
Psychisch: Angst voor bewegingen, vermijding sport
Eerste bod: €5.000
Eindresultaat: €16.500 (smartengeld €8.000 + verlies sportvermogen €6.000 + medisch €1.500 + psychisch €1.000)
Doorlooptijd: 14 maanden
Verjaringstermijn
Letselschade verjaart na 5 jaar (artikel 3:310 BW). Deze termijn start op het moment dat u weet of redelijkerwijs had moeten weten dat u schade heeft en wie aansprakelijk is. Let op: bij blijvend letsel start verjaring pas wanneer de schade vaststaat. Rechtbank Midden-Nederland oordeelde in 2024 dat bij hersenletsel de verjaringstermijn pas start na medische eindrapportage (vaak 2-3 jaar na ongeval).
Stuiting van verjaring: Verstuur binnen 5 jaar een aangetekende brief naar de aansprakelijke partij met melding van uw claim. Dit stuit de verjaring. Alleen aangetekende post of een gerechtelijke procedure geldt als formele stuiting - een gewone e-mail is daarvoor niet voldoende.
Praktijktip: Bij twijfel over wie aansprakelijk is (bijvoorbeeld bij meerdere veroorzakers): meld claim bij alle potentieel aansprakelijke partijen. Rechtbank Noord-Nederland oordeelde in 2024 dat te late claim bij één van de drie aansprakelijken leidt tot verlies van 33% van totale vergoeding.
Herstelproces en Behandeling
Het herstelproces kent 3 fasen: acute fase (0-3 maanden na ongeval), herstelfase (3-12 maanden) en chronische fase (>12 maanden). Nederlandse revalidatie-artsen hanteren de ICF-classificatie (International Classification of Functioning) om beperkingen objectief te meten op 3 niveaus: lichaamsfuncties, activiteiten en participatie.
Een volledig revalidatietraject bestaat uit multidisciplinaire behandeling door fysiotherapeut, ergotherapeut, psycholoog en maatschappelijk werker. Gemiddelde duur: 6-18 maanden afhankelijk van ernst. Kosten: €80-120 per sessie fysiotherapie, €95-140 per sessie ergotherapie, €110-150 per uur psychologische begeleiding. Alle kosten zijn vergoedbaar als onderdeel van letselschadeclaim.
Chronische pijn (>3 maanden) wordt behandeld volgens WHO-pijnladder: Stap 1 paracetamol/NSAID's, Stap 2 zwakke opioïden (tramadol), Stap 3 sterke opioïden (morfine, oxycodon). Nederlandse richtlijn Pijnbehandeling (NVA 2023) adviseert multimodale aanpak: medicatie + fysiotherapie + cognitieve gedragstherapie. Monotherapie (alleen medicatie) heeft 40% lagere succeskans.
TENS-therapie (Transcutane Elektrische Neuro Stimulatie) effectief bij 60% van chronische pijnpatiënten voor verlichting van 2-4 punten op VAS-schaal (0-10). Kosten: €250-400 voor TENS-apparaat, vergoedbaar via letselschadeclaim.
Rechten en Plichten Letselschade Slachtoffer
Recht op volledige schadevergoeding (artikel 6:95 BW): Alle schade direct én indirect door ongeval moet worden vergoed. Dit omvat: Medische kosten, inkomensverlies, huishoudelijke hulp, smartengeld, reiskosten, buitengerechtelijke kosten (15% van totaal). Gerechtshof Den Haag bevestigde 2023 dat "volledige schadevergoeding" betekent: slachtoffer mag GEEN nadeel ondervinden van ongeval.
Recht op vrije artsenkeuze: U bepaalt zelf welke specialist u consulteert. Verzekeraar mag NIET eisen dat u naar hun medisch adviseur gaat. Rechtbank Noord-Holland 2024: Weigering medewerking aan verzekeraarsonderzoek is toegestaan, consequentie: verzekeraar moet uitgaan van uw specialistrapporten. Recht op second opinion: Bij twijfel over diagnose/behandeling mag u altijd tweede mening vragen (volledig vergoedbaar).
Recht op voorschot (artikel 6:83 BW): Bij duidelijke aansprakelijkheid en spoedeisende financiële nood heeft u recht op voorschot. Minimale aansprakelijkheid 50% is voldoende. Voorschot wordt verrekend met eindregeling. Weigering voorschot? Kort geding mogelijk (uitspraak binnen 2-4 weken). Rechtbank Rotterdam kende in spoedprocedure €15.000 voorschot toe binnen 3 weken na ongeval voor acute inkomensderving.
Schadebeperkingsplicht (artikel 6:101 BW): U moet redelijke inspanningen leveren om schade te beperken. Dit betekent: Medische adviezen opvolgen (voorgeschreven fysiotherapie doen), Re-integratie werk (aangepast werk accepteren binnen mogelijkheden), Redelijke behandelingen ondergaan (geen verplichte operatie, wel conservatieve therapie). Rechtbank Utrecht wees claim deels af omdat slachtoffer 12 geadviseerde fysiotherapie-sessies niet opkwam zonder geldige reden - "eigen toedoen verergering".
Informatieplicht: U moet verzekeraar op verzoek informeren over: Medische behandelingen (rapporten, declaraties), Inkomensgegevens (loonstroken, BTW-aangiftes), Hulpbehoefte (uren huishoudelijke hulp). Let op: Alleen RELEVANTE informatie verstrekken. U hoeft GEEN volledig medisch dossier te geven, enkel delen gerelateerd aan ongeval. Privacy-bescherming geldt ook in letselschadezaken.
U bent NIET verplicht: Medewerking medisch adviseur verzekeraar (u mag weigeren, eigen specialist volstaat), Snelle schikking accepteren (neem tijd, wacht eindbeeld af bij blijvende klachten), Persoonlijk overleg verzekeraar (alle communicatie mag schriftelijk), Medische ingreep ondergaan (operatie, infiltratie - enkel conservatieve behandeling verplicht), Aansprakelijkstelling intrekken (druk verzekeraar negeren, uw claim blijft geldig).
Rechtbank Overijssel 2024: Verzekeraar eiste dat slachtoffer experimentele zenuwblokkade onderging - rechter: "Disproportioneel, alleen gangbare behandelingen kunnen worden gevergd. Slachtoffer mag risico's afwegen." Claim volledig toegewezen zonder deze ingreep.
Medische en Juridische Specialisten
Medisch Specialisten Letselschade
Revalidatiearts: Gespecialiseerd in herstel na letsel, coördineert multidisciplinair team. Indicaties: Hersenletsel, dwarslaesie, meervoudig letsel, complex pijnproblematiek. Niet altijd via huisarts nodig - u mag direct afspraak maken. Vergoeding: Via zorgverzekering (€240-380/consult) of letselschadeclaim bij vol eigen risico. Revalidatieartsen zijn vaak het beste aanspreekpunt voor objectieve eindrapportage letselschade.
Orthopedisch chirurg: Expertisegebieden: Fracturen, gewrichtsletsel, wervelkolom, sportle tsel. Wachttijd gemiddeld: 3-8 weken eerste consult, 2-6 weken vervolgconsult. Bij acute problematiek: SEH-verwijzing omzeilt wachtlijst. Rechtbank Limburg 2024: Orthopeed-rapport zwaarder gewogen dan medisch adviseur verzekeraar - "behandelend specialist heeft patiënt feitelijk gezien, adviseur enkel dossier".
Neuroloog: Noodzakelijk bij: Hersenletsel (NAH), whiplash met neurologische uitval, chronische hoofdpijn, duizeligheid, concentratieproblemen. Diagnostiek: Neurologisch onderzoek, EEG (hersenactiviteit), EMG (zenuwfunctie), MRI hersenen. Kosten: €280-420/consult + €380-680 aanvullend onderzoek.
Onafhankelijke Deskundigen Letselschade
NRGD-geregistreerde deskundigen: Nederlands Register Gerechtelijk Deskundigen waarborgt kwaliteit. Rechters accepteren NRGD-rapporten als betrouwbaar bewijs. Specialismen: Orthopeed, neuroloog, arbeidsdeskundige, psycholoog. Kosten: €180-350/uur, gemiddeld rapport 8-15 uur = €1.500-4.500. Volledig vergoedbaar via buitengerechtelijke kosten (15% totale claim). Let op: Kies deskundige ZO NDER banden met verzekeraars - zuivere onafhankelijkheid essentieel.
Arbeidsdeskundige: Beoordeelt: Functionele mogelijkheden (wat kunt u nog), arbeidsmogelijkheden (welk werk haalbaar), toekomstig inkomensverlies (kapitalisatieberekening). Methoden: FML (Functionele Mogelijkhedenlijst), FIS (Functie Informatie Systeem), FCE (Functional Capacity Evaluation fysieke test). Rapport vormt basis voor inkomensverlies-claim €50.000-€500.000+. Rechtbank Noord-Nederland 2023: Zonder arbeidsdeskundigenrapport GEEN toekomstig inkomensverlies toegekend - "onvoldoende onderbouwd".
Letselschade Advocaten
Letselschade-specialisatie: Kies advocaat met Vereniging Letselschade Advocaten (LSA) lidmaatschap of PIV-register (Personenschade Instituut Voortgezette opleidingen). Gemiddelde resultaat: 35-60% hogere uitkering dan zonder advocaat (Letselschade Raad onderzoek 2024, n=4.200 cases). Gratis: Alleen kosten bij succesl (advocaatkosten worden volledig vergoed door de verzekeraar). Bij verlies procedure: GEEN kosten, TENZIJ manifest onredelijke claim.
Wanneer advocaat inschakelen? Direct bij: Blijvend letsel verwacht, aansprakelijkheid betwist, verzekeraar weigert redelijk bod, schade >€25.000, arbeidsongeschiktheid >50%. Later bij: Eenvoudige schade <€10k, aansprakelijkheid duidelijk, snelle genezing.
Herstelperiode & prognose
| Letsel | Conservatief herstel | Operatief herstel |
|---|---|---|
| Rotator cuff scheur (klein) | 6-9 maanden | 9-12 maanden |
| Rotator cuff scheur (groot) | Vaak geen volledig herstel | 12-18 maanden (succes 50-70%) |
| Schouderluxatie | 8-12 weken | 4-6 maanden |
| Sleutelbeenbreuk | 6-8 weken | 3-4 maanden |
| Frozen shoulder | 12-36 maanden (3 fasen) | 6-12 maanden (na capsule release) |